Türkiye’de yangın güvenliği alanında yeni bir meslek doğuyor: Yangın Güvenlik Uzmanı (YGU). Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelik taslağına göre bu mesleği icra edebilmek için resmi bir yetki belgesi alınması zorunlu olacak.
Bu yazıda, yangın güvenlik uzmanı nasıl olunur sorusunu adım adım yanıtlıyoruz.
Yangın Güvenlik Uzmanı Kimdir?
Yangın güvenlik uzmanı (YGU); binaların yangın güvenlik sistemlerini, kaçış yollarını, söndürme düzeneklerini ve ilgili tüm önlemleri denetleyen ve raporlayan kişidir. Bu kişiler Bakanlık tarafından sınavla yetkilendirilir ve resmi bir belgeyle görev yapar.
YGU’ların denetim yaptığı binalar arasında şunlar yer alıyor:
- Belirli yükseklikteki konut binaları (30,50 m ve üstü)
- Oteller ve konaklama tesisleri
- Ofis ve büro binaları
- Fabrikalar ve sanayi tesisleri
- Alışveriş merkezleri ve ticari yapılar
- Depolama tesisleri
Hangi Diploma ile Başvurulabilir?
Yangın güvenlik uzmanlığı, mesleki diploma ve unvana göre 4 farklı seviyede yapılandırılmıştır:
Makine teknikeri, inşaat teknikeri, elektrik teknikeri, elektrik ve elektronik teknikeri ile itfaiyecilik ön lisans mezunları başvurabilir. Minimum 65 saat teorik eğitim.
Mimar, inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi, elektronik mühendisi veya elektrik-elektronik mühendisi diplomasına sahip olanlar. Minimum 85 saat teorik eğitim. En geniş yetki alanı.
YGU-2 belgesine sahip ve son 1 yıl içinde en az 2 farklı bina kullanım sınıfından olmak şartıyla en az 4 yapıya yangın güvenlik raporu düzenlemiş deneyimli mühendis veya mimarlar. Minimum 40 saat ek eğitim.
Kimya mühendisi veya kimya alanında lisans eğitimini tamamlayanlar. Minimum 35 saat eğitim. Yüksek tehlikeli yapılarda YGU-3 ile birlikte tehlikeli madde tespiti ve sınıflandırması yapar.
Adım Adım YGU Olma Süreci
Adım 1: Mesleki Uygunluğunu Kontrol Et
İlk adım, kendi diploma ve mesleğinizin hangi YGU seviyesine uygun olduğunu belirlemektir. Yukarıdaki listeyi inceleyerek hangi kategoriye girdiğinizi tespit edin.
Adım 2: Eğitici Kuruluşa Başvur
Teorik eğitimler, Bakanlık tarafından yetkilendirilen eğitici kuruluşlar tarafından verilecektir. Bu kuruluşlar üniversiteler ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarıdır (odalar, birlikler). Yönetmelik yayımlandıktan sonra yetkilendirilmiş kuruluşların listesi Bakanlık internet sitesinde duyurulacaktır.
Yönetmelik taslağı teorik eğitimlerin hem yüz yüze hem de uzaktan (online) yapılabileceğini açıkça belirtmektedir. Çalışıyorsanız veya farklı şehirde ikamet ediyorsanız bu büyük bir avantaj.
Adım 3: Teorik Eğitimi Tamamla
Teorik eğitim süresi seviyeye göre değişmektedir:
| Seviye | Minimum Eğitim Süresi | Kimler Alabilir |
|---|---|---|
| YGU-1 | 65 saat | Tekniker, İtfaiyecilik ön lisans |
| YGU-2 | 85 saat | Mühendis, Mimar |
| YGU-3 | 40 saat (ek) | YGU-2 + deneyim şartı |
| YGU-K | 35 saat | Kimya mühendisi / lisans |
Eğitime devam zorunluluğu en az %90’dır. Bu oranın altında kalan adaylar katılım belgesi alamaz ve sınava giremez.
Adım 4: Uygulamalı Eğitim Al
Teorik eğitimin ardından mahalli itfaiye teşkilatı bünyesinde uygulamalı eğitim yapılır. Bu eğitimde adaylar, gerçek yapılarda yangın güvenlik raporu düzenleme pratiği kazanır. En az 2 farklı bina kullanım sınıfında uygulama yapılması zorunludur.
Adım 5: Bakanlık Sınavına Gir
Eğitimlerin tamamlanmasının ardından Bakanlıkça düzenlenen sınava başvurulabilir. Sınav, teorik eğitim konularını kapsayan çoktan seçmeli sorulardan oluşur. Soru havuzu, eğitici kuruluşların Bakanlığa ilettiği sorulardan derlenir.
Adım 6: Yetki Belgesini Al
Sınavda başarılı olan adaylar, yetki belgesi başvurusunu tamamladıktan sonra resmi olarak Yangın Güvenlik Uzmanı unvanını kazanır. İsminiz ve yetki belge numaranız Bakanlığın resmi internet sitesinde ilan edilir.
Yetki belgesini alan uzmanlar, mahalli itfaiye teşkilatlarıyla protokol yaparak serbest olarak çalışabilir. Bir şirkete bağlı olmak zorunlu değildir.
Başvuru İçin Hangi Belgeler Gerekiyor?
- TC kimlik numarası
- Diploma veya mezuniyet belgesi (ya da diploma denklik belgesi)
- Son 3 ay içinde alınmış adli sicil belgesi
- Meslek odası üyelik belgesi (kayıt zorunluluğu olanlar için)
- Vesikalık fotoğraf
- KEP (Kayıtlı Elektronik Posta) adresi
Ne Zaman Başvurabilirsiniz?
Bakanlık taslağı tamamlamış olmakla birlikte Resmi Gazete ilanı beklenmektedir. Yönetmelik yayımlandıktan sonra eğitici kuruluşların yetkilendirme süreci başlayacak ve ardından eğitim başvuruları açılacaktır. Şimdi yapabileceğiniz en önemli şey: ön kayıt listemize kaydolun, başvurular açıldığında sizi bilgilendireceğiz.
Sık Sorulan Sorular
YGU belgesi olmadan bu işi yapabilir miyim?
Hayır. Yönetmelik yürürlüğe girdikten sonra periyodik kontrol ve uygunluk görüşü işlemleri yalnızca Bakanlıkça yetkilendirilmiş YGU’lar tarafından yapılabilecek.
Yurt dışı diploma kabul ediliyor mu?
Diploma denkliği olan yabancı mezunlar, denklik belgesiyle başvurabilir.
YGU serbest çalışabilir mi?
Evet. YGU’lar, mahalli itfaiye teşkilatlarıyla protokol yaparak bağımsız olarak görev alabilir.
Emekli mühendis başvurabilir mi?
Evet, diploma şartını taşıyan herkes başvurabilir. Yönetmelikte yalnızca 75 yaş üstü için ek sağlık belgesi zorunluluğu getirilmiştir.
Bu yazı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelik taslağı esas alınarak hazırlanmıştır. Resmi yayımda değişiklikler olabilir. Güncel bilgi için ön kayıt listemize katılın.
Ön kayıt listemize katılın. Yönetmelik yayımlandığında ve eğitimler açıldığında sizi bilgilendireceğiz. Ön kayıt için tıklayın →