Yangın güvenlik uzmanı (YGU) olmayı düşünenlerin en çok merak ettiği konulardan biri gelir modeli. Yönetmelik taslağına göre YGU’ların kazancı, serbest piyasa fiyatlamasıyla değil, Bakanlık tarafından belirlenen bir tarife çerçevesinde işliyor.

Ücret Nasıl Belirleniyor?

Yönetmelik taslağı (Madde 26), ücret mekanizmasını şöyle tanımlıyor:

“Bu Bölümde belirlenen hizmetler için alınacak bedel, Bakanlıkça önceki yılın bedelleri ve yeniden değerleme oranı dikkate alınarak belirlenen ve Bakanlık resmi internet sayfasında ilan edilen taban ve tavan bedel aralığına göre ilgili idarenin karar organı tarafından her yıl için 1 Ocak itibarıyla geçerli olmak üzere belirlenir.”

Yani herhangi bir rakam, bina sahibi ile birebir pazarlıkla değil, Bakanlık’ın yayımladığı yıllık tarife çerçevesinde ilgili belediye tarafından belirleniyor.

Ödeme Nasıl Akıyor?

Bina sahibi veya yöneticisi, hizmet bedelini doğrudan YGU’ya değil, mahalli itfaiye teşkilatının banka hesabına yatırıyor. İtfaiye bu tutardan %5 işlem payını alıyor ve kalan tutarı, hizmetin tamamlanmasının ardından en geç 10 iş günü içinde YGU’nun hesabına aktarıyor. (EK-3 Madde 6-7)

Ödeme akışı özetle:

1. Bina sahibi → itfaiye hesabına bedeli yatırır
2. İtfaiye → %5 işlem payını ayırır
3. İtfaiye → kalan tutarı YGU’ya aktarır (hizmet onayından sonra, en geç 10 iş günü)

Birden Fazla YGU Görevlendirilirse?

Aynı binada birden fazla YGU görev alıyorsa (örneğin yüksek tehlikeli tesislerde YGU-3 ve YGU-K birlikte çalışabilir) bölüşüm şöyle işliyor:

• YGU-1, YGU-2 ve YGU-3: hizmet bedeli aralarında eşit oranda paylaşılır
• YGU-K: diğer seviyedeki uzmanların payının %25’i oranında ayrıca ödeme alır

Geliri Etkileyen Faktörler

Bir YGU’nun toplam kazancı şu değişkenlere bağlıdır:

• İtfaiye protokolü kapsamındaki bina sayısı: İtfaiye, protokol yaptığı YGU’ları binaların taleplerine göre görevlendirir. Aktif olarak görevlendirilen YGU daha fazla iş alır.
• Bina büyüklüğü ve tehlike sınıfı: Yüksek tehlikeli veya büyük binalar için hizmet bedeli daha yüksek belirlenir.
• YGU seviyesi: Yalnızca YGU-2 ve YGU-3 ek görevler (proje uygunluk raporu, tatbikat planlaması) yürütebilir; bu görevler ek gelir anlamına gelir.
• Çalışılan belediye bölgesi: Bedeller belediyenin karar organı tarafından Bakanlık taban-tavan çerçevesinde belirlenir; farklı belediyeler farklı tarife uygulayabilir.

Güncel Tarifeye Nasıl Ulaşılır?

Yönetmelik yürürlüğe girdikten sonra o yılın taban-tavan bedelleri İçişleri Bakanlığı’nın resmi internet sayfasında yayımlanacak. Kesin rakamlar için bu kaynağın takip edilmesi gerekiyor.

Sonuç

YGU’nun geliri serbest piyasada bağımsız olarak belirlenmez; Bakanlık tarafından çerçevelenmiş, belediye tarafından yıllık olarak netleştirilmiş tarifeler üzerinden itfaiye aracılığıyla işliyor. Bu yapı hem YGU’lar hem de bina sahipleri için öngörülebilir ve denetlenebilir bir gelir modeli sunuyor.